Երևան, 23.Հունվար.2018,
--
:
--
,

Իրանագետ Արմեն Իսրայելյան. «Հայաստանի, Իրանի և ԵՄ–ի շահերը համընկնում են»


– Պարո՛ն Իսրայելյան, Իրանի ԱԳ նախարար Մոհամմադ Ջավադ Զարիֆի այցը շոշափելի արդյունք կտա՞, հաշվի առնելով, որ այցի ժամանակահատվածն աչքի է ընկնում քաղաքական և տնտեսական մի շարք զարգացումներով:

– Նախարարի այցը երկու բարեկամ երկրների միջև տեղի ունեցող փոխայցելությունների տրամաբանական շարունակությունն է: Նման այցերի ընթացքում նախ ամփոփվում, ապա նաև քննարկվում են առաջիկա անելիքները: Անցած մեկ տարին աչքի ընկավ Իրանի և Երևանի միջև տնտեսական և քաղաքական հագեցած օրակարգով: Տնտեսական ոլորտում արդեն գործնական քայլեր են ձեռնարկվել: Խոսքը վիզայի վերացման, Մեղրի–Նորդուզ սահմանային անցակետի համատեղ օգտագործման և ազատ տնտեսական գոտիների միջև համագործակցության հուշագրի մասին է: Սրանք այն հարցերն են, որոնց վերաբերյալ արդեն պայմանավորվածություններ կան: Բացի այդ, այս հարցերի շուրջ առաջիկայում պետք է գործնական քայլեր ձեռնարկվեն, որ երկկողմ առևտրաշրջանառությունն ավելի մեծանա, ինչը երկու կողմի համար էլ գոհացուցիչ չէ: Իսկ քաղաքական հարաբերությունները բարձր մակարդակի վրա են: ՀՀ–ն Իրանի հետ հարաբերությունները զարգացնելու պատրաստակամություն է հայտնել երկկողմ և եռակողմ ուղղություններով: Այսինքն՝ ինչպես ԵՏՄ, այնպես էլ ԵՄ շրջանակներում: ԵՏՄ–ի դեպքում արդեն գործնական քայլեր են ձեռնարկվել: Իրանն ու ԵՏՄ–ն նաև ՀՀ–ի միջոցով ակտիվ համագործակցում են, իսկ առաջիկայում նախատեսվում է նաև Իրանի և ԵՏՄ–ի միջև համագործակցություն:

– Իսկ Հայաստան–ԵՄ համաձայնագիրն ի՞նչ ազդեցություն կունենա Իրան–Հայաստան հարաբերությունների վրա: Ինչպես ԵՏՄ–Իրան, այնպես էլ ԵՄ–Իրան համագործակցության առումով ՀՀ–ն կամուրջ կարո՞ղ է լինել:

– Համաձայնագիրը լայն հնարավորություն է բացում Իրանի համար: Վստահաբար կարելի է պնդել, որ ԵՄ–ի դեպքում ևս ՀՀ–ն կարող է կամուրջ հանդիսանալ: ԵՄ–ի հետ ունենալով համագործակցություն, ՀՀ–ն մինչև համաձայնագիրն էլ է առաջարկել օգտվել հնարավորությունից: Այստեղ մեր, իրանական կողմի և ԵՄ–ի շահերը նաև համընկնում են: Ի տարբերություն ԱՄՆ–ի, միջուկային համաձայնությունից հետո ԵՄ–ն հայտարարեց, որ պատրաստակամ է շարունակել սկսված գործընթացը: Սա շատ կարևոր և դրական ազդակ էր: Կարծում եմ՝ առաջիկայում ԵՄ–ի, Հայաստանի և Իրանի միջև քաղաքական մակարդակով պետք է հանդիպում նախաձեռնել ու քննարկել այն հնարավորությունները, թե որ ոլորտներում է հնարավոր զարգացնել հարաբերությունները: Այս համատեքստում պետք է նկատել, որ Սյունիքում ազատ տնտեսական գոտի հիմնելու ժամանակ ՀՀ–ն հայտարարեց՝ պատրաստ է հարթակ տրամադրել տարբեր շահագրգիռ կողմերի, որ համագործակցեն Իրանի հետ, իսկ Իրանն էլ ՀՀ–ի միջոցով համագործակցության հնարավորություն ունենա թե՛ ԵՏՄ–ի և թե՛ ԵՄ–ի հետ:

– Ավելի վաղ Իրանի նավթի նախարարն այցելեց Հայաստան, վարչապետի հետ հանդիպման ժամանակ մի շարք տնտեսական հարցեր քննարկվեցին: Այս պահին, Ձեր գնահատմամբ, ինչպիսի՞ն է տնտեսական կապերի զարգացման հնարավորությունը:

– Մոտ 300 մլն դոլար, որը երկու կողմի համար էլ իսկապես գոհացուցիչ չէ: Մեր երկու երկրների միջև որևէ խնդիր կամ խոչընդոտ չկա, ինչը պետք է նպաստի երկկողմ տնտեսական հարաբերությունների խորացմանը: Այստեղ ուղղակի համադրման կարիք կա: Օրինակ՝ շատ է խոսվել իրանական և հայկական կողմի մաքսային օրենքների մասին: Կա նաև ապրանքատեսակների խնդիր: Բացի այդ, Իրանը վարում է այնպիսի տնտեսական քաղաքականություն, որ պաշտպանի ներքին արտադրողների շահերը: Իրանում արտադրված ապրանքների ներմուծման համար բարձր մաքսավճարներ են սահմանված: Խնդիրներից մեկն այն է, որ առևտրաշրջանառության ծավալները նվազում են: Բայց մյուս ոլորտներում ապրանքների համատեղ արտադրության հետ կապված հարցերն, ըստ իս, կկարգավորվեն: Բացի այդ, նաև ԵՏՄ–ի շրջանակներում հնարավորություն կունենանք զարգացնել հարաբերությունները: Կարծում եմ, որ տնտեսական ոլորտում Իրանն ու Հայաստանը ծրագրերը պետք է երկու մասի բաժանեն՝ կարճաժամկետ և երկարաժամկետ: Այդ երկու բաժիններում պետք է հստակ հարցեր սահմանել, որոնք անպայման կնպաստեն երկու երկրների թե՛ տնտեսական շահերին, թե՛ տարածաշրջանում կմեծացնեն երկու երկրների ազդեցությունը: Խոսքն ինչպես Հայաստան–Իրան երկաթգծի, Արաքսի վրա համատեղ հիդրոէլեկտրակայանի կառուցման, այնպես էլ այն խոշոր նախագծերի մասին է, որոնք առկա են երկու երկրների քաղաքական օրակարգում:



Աննա Բադալյան

«Փաստ» օրաթերթ

loading...
Հայաստանը ձմեռային Օլիմպիական խաղերին դահուկասպորտ մարզաձևում հանդես կգա 3 մասնակցով Յըլդըրըմը մանրամասներ է հայտնել Աֆրինում թուրքական զինուժի գործողությունների մասին Միջազգային հետախուզման մեջ է գտնվում ՀՀ-ում հափշտակված 163 ավտոմեքենա Սա մեր հաջողության պատմությունն է. Արփինե Հովհաննիսյանը ԵԽԽՎ ամբիոնից անդրադարձել է ՀՀ-ԵՄ համաձայնագրին Թուրքիայի զինուժը ռմբակոծում է Սիրիայում քրդերի վերահսկողության տակ գտնվող տարածքները Պուտինը Գրուշկոյին հանեց ՆԱՏՕ-ին առընթեր ՌԴ մշտական ներկայացուցչի պաշտոնից ՊԵԿ նախագահը նախանշել է համակարգի գործունեության առաջնահերթությունները ԵԽԽՎ-ի նոր նախագահ է դարձել Միկելե Նիկոլետին «ՄՏՍ Հայաստան» ՓԲԸ-ի բաժնետոմսերը կօտարվեն Հայկ Մարտիրոսյանը՝ Հայաստանի շախմատի չեմպիոն Պարտադիր սպանդանոցային մորթի ծրագրով 30-40 հոգի ցանկություն է հայտնել ներդրում կատարել ոլորտում «Ելք»-ի պատգամավորները կմասնակցեն գնաճի վերաբերյալ խորհրդարանական լսումներին «Այժմ ամենալավ ժամանակն է Հայաստանում ներդրումներ անելու համար». Կարեն Կարապետյանի հարցազրույցը «ՌԻԱ Նովոստի»-ին ՀՀ նախագահի ՀՀԿ թեկնածուն Հայաստան կվերադառնա շաբաթվա վերջին Արմեն Սարգսյանը ՀՅԴ-ի համար ՀՀ նախագահի ընդունելի թեկնածու է Տիգրան Մանսուրյանի «Ռեքվիեմ»-ն արժանացել է Դասական երաժշտության միջազգային մրցույթի գլխավոր մրցանակին Վահրամ Բաղդասարյանը բավական բարձր է գնահատում ՀՀ նախագահի թեկնածու Արմեն Սարգսյանի մասնագիտական որակները ՀՀ նախագահի և վարչապետի ընտրության կարգն ու ժամկետները. ներկայացնում է Արփինե Հովհաննիսյանը ՍԱՊԾ պետը վստահ է՝ Հայաստանում սննդամթերքի անվտանգության համակարգը թևակոխելու է զարգացման նոր փուլ Մխիթարյանը ծննդյան երեկոն անցկացրել է Ռայոլայի և Պոգբայի հետ «Փադինգթոնի արկածները 2»-ը` բոլոր ժամանակների ամենասիրելի ֆիլմ Ստեղծագործական աշխատանքի ժամանակ ուղեղը գործի Է դնում միանգամից մի քանի հատված Թրամփի առաջին տարվա աշխատանքի հավանության վարկանիշը ամենացածրն է ԱՄՆ-ի վերջին նախագահների շարքում Քաղցկեղի վաղ ախտորոշման նոր տեխնոլոգիա են մշակվել
Այսօր Այս շաբաթ Այս ամիս
website by Sargssyan