Երևան, 24.Հունվար.2018,
--
:
--
,

Պետության կարգավորիչ դերը տնտեսության զարգացման գործում. լինե՞լ, թե չլինել


Մեր հյուրն է Առաջադիմական կոմկուսի նախագահ, ՀՀ ապրանքարտադրողների միության նախագահ Վազգեն Սաֆարյանը

– Պարոն Սաֆարյան, արդյո՞ք ներկա ժամանակներում անհրաժեշտ է, որպեսզի պետությունը հետքայլ անի լիբերալիզմի բացարձակ սկզբունքներից և ինչ–որ չափով տնտեսության կարգավորման ղեկը վերցնի իր ձեռքը: Այդ մոտեցումը ինչո՞վ է պայմանավորված:

– Պետության կարգավորիչ դերի բարձրացումով պետք է ապահովել պետության և տնտեսվարող սուբյեկտների շահերի հավասարակշռությունը, սոցիալական գործընկերության խորացումը: Որտեղ տնտեսական աճի խթանման գործառույթները պետք է համադրվեն շուկայական հակամենաշնորհային մրցակցային մեխանիզմներին: Իսկ տնտեսական ակտիվությունը` սոցիալական արդարության պահանջներին:
Սա բանաձև է, որին մենք պետք է հասնենք:
Պետք է ունենանք տնտեսվարման տարբեր ձևեր, ինչպես պլանային, այնպես էլ` շուկայական: Որտեղ անհրաժեշտ է, պետք է վարել պլանային տենտեսություն: Իսկ դրանք հիմնականում պետության համար ռազմավարական նշանակություն ունեցող օբյեկտներն են, ուր պետք է ապահովվի պետության գերակայությունը:
Ես ժամանակին` 1997 թվականին, երբ խորհրդարանի պատգամավոր էի, եղել եմ Լոնդոնում ու զրուցել Մեծ Բրիտանիայի Արտաքին առևտրի և արդյունաբերության նախարարի հետ: Հարցրեցի նրան` հիմնական ֆոնդերի քանի՞ տոկոսն է պետության ձեռքին: Պատասխանեց` 53%–ը: Նույն ժամանակներում Ֆրանսիայում այն կազմում էր 60%–ը:
Իսկ մենք ամեն ինչ մասնավորեցնում ենք: Որն էլ ցանկալի արդյունք չի տալիս: Տեսեք` այսօր մեքենաշինության ոլորտի տնտեսվարողները գործարանները գնել են, դարձրել են իրենց սեփականը, բայց շրջանառու միջոցներ չունեն, որպեսզի գործարկեն: Նաև արտադրվելիք ապրանքի իրացման շուկաներն են փակվել:
Դրա համար արտաքին գործերի նախարարության միջոցով, նրանում տնտեսական կցորդների ինստիտուտը զարգացնելու ճանապարհով, պետք է պետությունը գտնի մեր արտադրելիք ապրանքների իրացման հնարավոր շուկաները:
Ներկա կառավարությունը նման քայլեր անում է. արդեն արտաքին գործերի նախարարությունում կա նախարարի տեղակալ, որը զբաղվելու է այս հարցերով:

– Բայց ռիսկային չէ՞ ծանր մեքենաշինության զարգացմանը զարկ տալը Հայաստանում, երբ մեր երկիրն ունի սահմանափակ կոմունիկացիոն հնարավորություններ, սակավ են արտաքին հաղորդակցության ճանապարհները:

– Հիմա եթե մենք ունենք սահմանափակ կոմունիկացիոն հնարավորություններ, տարեկան 250 հազար կամ 260 հազար տոննա դիզելային վառելանյութ կամ բենզին չե՞նք ներկրում: Բերում ենք, չէ՞, այս սահմանափակ կոմունիկացիաների պարագայում: Կամ` ցորեն չե՞նք բերում: Կամ շաքարավազ չե՞նք բերում: Ամեն ինչ էլ բերվում է, չէ՞:
Դե, եթե բերվում է դիզելային վառելանյութ, եթե բերվում է ցորեն, եթե բերվում է շաքարավազ, բերվում են այլ մթերքներ ու արդյունաբերական ապրանքներ, ապա չի՞ կարելի հաստոցների համար մետաղ ներկրել ու նույն այդ հաստոցները գնացքներով արտահանել:
Այնպես որ, այսօր շրջափակման գաղափարը պետք է երկրորդ պլան մղել: Տեսեք` ժամանակին մեր «Հայէլեկտրո» գործարանը տարեկան արտադրում էր հոսանք արտադրող հսկայական չափսերի 54 էլեկտրագեներատորներ, որոնք հիմնականում իրացվում էին Ռուսաստանի այն մասերում, որտեղ հոսանք չկար` հեռավոր գյուղերում ու այլ բնակավայրերում: Հիմա, ի՞նչ է, մենք այսօր չե՞նք կարող ուսումնասիրել, թե ո՞րտեղ դրանց կարիքը կա: Ու կրկին արտադրենք ու վերջիններիս առաջարկենք մեր ապրանքը:
Ա՛յ, այս հարցերով պետք է պետությունը զբաղվի: Պետք է ուսումնասիրություններ կատարի, ամեն մի գործարանի հնարավորությունների մասին տեղեկանա, հավաքագրի արդյունքները, ստեղծի տեղակատվական բանկ: Եվ համապատասխան պատկան մարմիններին հանձնարարի զբաղվել տվյալ հարցով:

– Դրա համար շատ ջանքեր են պետք: Կասեն` թող ամեն գործարանատեր ինքը զբաղվի իր հարցերով, իր գլխի ճարն ինքը տեսնի:

– Ոչ: Զարգացած երկրներում այդպես չէ: Օրինակ, Գերմանիայում պետությունն է կարգավորում երկրի մեքենաշինության ոլորտը:
Կամ Ռուսաստանում, որպեսզի գնեն նոր ավտոմեքենաներ, ասում են` բերեք, որպես մետաղի ջարդոն հանձնեք ձեր հին մեքենաները, դրա դիմաց փող ստացեք ու գնացեք նորը ձեռք բերեք: Այսինքն` խթանում են ավտոմեքենաների պահանջարկը:
Իսկ մենք` Հայաստանում, խթանո՞ւմ ենք որևէ պահանջարկ: Ոչ. նման բան չկա:
Մինչդեռ պարտավոր ենք հետազոտել ու իմանալ, թե երկրի որ գործարանն իր պոտենցիալից ի՞նչ է պահել, դեռևս ի՞նչ կարող է արտադրել, և այդ արտադրանքը որտե՞ղ կարող է իրացվել: Այս ամենն իմանալուց հետո ձեռնամուխ լինենք վերջիններիս արտադրությունը կազմակերպելու գործին

Գոհար Սարդարյան

loading...
ՀՀ Նախագահ Սերժ Սարգսյանը ժամանել է ԵԽԽՎ ԱՄՆ-ում կհայտնվի սենատորի պաշտոնում ծննդաբերած առաջին կինը Մխիթարյանը չի մասնակցի «Չելսի»-ի դեմ խաղին Փաստաբաններին ահաբեկում և սպառնում են. ահազանգ Արտակ Մարտիրոսյան. «Ապահովագրական ընկերությունները պատրաստ չեն գյուղապահովագրության հարցում ռիսկի դիմել» Թռչնաբույծների միության նախագահ. «Տեղական արտադրության 7% աճ ենք նախատեսել» Գյուղացու վրա «հալ» չկա Զննումներ՝ «Թեղուտ» ՓԲԸ–ի տարածքում. արտահոսք չկա Թևան Պողոսյան. «Մեզ մոտ ռասկլադն այլ է, այդ պատճառով էլ ընդամենը մեկ թեկնածու ենք ունենում» Վահան Բադասյան. «Ռուսաստանը նեյտրալիտետ չի պահպանում». սպառազինության հավասարակշռությունն ինքներս ենք լուծել Պատրա՞ստ է քաղաքական մեր վերնախավը բարեփոխումների Սարդարապատի հերոսների եղբայրական գերեզմանի հետքերով Սարգիս Հացպանյանի մահը, կամ երանի նրանց, ովքեր այս կյանքից հեռանում են ժողովրդի սերը նվաճած Գեներալ–գնդապետների գաղտնի հանդիպում Վարչապետի գլխավոր խորհրդականը կնշանակվի նախարար «Հրաշք կինը 2» ֆիլմի նկարահանումները տեղի կունենան սեռական ոտնձգությունների դեմ պայքարի կանոններով Նիլ Դայմոնը դադարեցնում Է համերգային գործունեությունը Պարկինսոնի հիվանդության պատճառով Հայտնի են «Օսկար» մրցանակի հավականորդները Մխիթարյանը չի կարողանա ԵԼ խաղերին մասնակցել 7 համարի մարզաշապիկով Ֆրանսիայի նախագահը սիրով ընդունել է Ֆրանկոֆոնիայի երևանյան գագաթնաժողովին մասնակցելու Նախագահ Սարգսյանի հրավերը Մակրոնն ակնկալում է, որ ԼՂ հակամարտության կարգավորման գործում երկխոսության վերսկսումը կբերի կոնկրետ արդյունքների ՀՀ վարչապետն ու Շվեյցարիայի նախագահը քննարկել են երկկողմ հարաբերությունների խորացմանն առնչվող հարցեր Երևանի Հրաչյա Ներսիսյան փողոցում նոր արագաչափ կգործարկվի Կարեն Կարապետյանը հանդիպել է Շվեյցարիայի Ազգային խորհրդի նախագահի հետ ՏՄՊՊՀ-ն ամենօրյա ռեժիմում հետևում է գերիշխող դիրք զբաղեցնող տնտեսվարողների գնային քաղաքականությանը
Այսօր Այս շաբաթ Այս ամիս
website by Sargssyan