Ереван, 21.Август.2017,
--
:
--
,

Հայաստանի դիվանագիտության առաջնահերթ խնդիրներից մեկը պետք է լինի Իսրայելի հետ հարաբերությունների նորմալացումը


Մեր հյուրն է արտակարգ և լիազոր դեսպան Արման Նավասարդյանը

– Հայաստանն ու Իսրայելը դիվանագիտական հարաբերություններ հաստատել են դեռ 1992–ին, բայց հարաբերություններ, ըստ էության, չկան: Ինչո՞ւ:

– Ճիշտ եք նկատել: Ըստ երևույթին, հարցը սխալ է դրվել ի սկզբանե: Ես գիտեմ դա, քանի որ այն ժամանակ փոխնախարար էի: Երբ անկախացումից հետո Հայաստանն սկսեց դիվանագիտական հարաբերություններ հաստատել պետությունների հետ, Իսրայելի հետ համաձայնագիր ստորագրեցինք, կարծեմ, Մոսկվայում: Անցավ որոշ ժամանակ, բայց դեսպանություններ չբացվեցին: Իսկ քանի որ քաղաքականության և դիվանագիտության մեջ վակուում չի լինում, այդ բաց տարածքն անմիջապես լցրեց Բաքուն:

– Մինչև 2007 թ. Հայաստանում Իսրայելի դեսպանը եղել է Վրաստանում այդ երկրի դեսպանը: Իսկ 2007–ից Հայաստանում Իսրայելի դեսպանի նստավայրը Երուսաղեմն է: Արդյոք սա դիվանագիտական աբսուրդ չէ՞:

– Նման բաներ լինում են: Բայց դա նշանակում է հարաբերություններն իջեցնել «պլինտուսի» մակարդակի: Ես միշտ ասել եմ` Հայաստանի դիվանագիտության առաջնահերթ խնդիրներից մեկը պետք է լինի Իսրայելի հետ հարաբերությունները լավացնելը: Կա «մաքոքային դիվանագիտություն» հասկացություն: Այսինքն՝ արվում են քայլեր, գործողություններ, որոնց չեն խառնվում ո՛չ արտգործնախարարությունը, ո՛չ պետական համակարգը, բայց որոնք ապահովում են որոշակի արդյունք: Պետք է գործի դրվի նաև այդ ուղղությունը: Մենք անպայման պետք է նորմալացնենք հարաբերությունները Իսրայելի հետ: Այն կողմում էլ կան մարդիկ, ովքեր ուզում են դա և պատրաստ են դրան:

Հայաստանի համար դա շատ կարևոր է, որովհետև դեպքերի հետագա զարգացումը կարող է պտտվել դրա շուրջ: Միաժամանակ շատ բարդ խնդիր է, քանի որ կա Իրանը, կա Ադրբեջանը: Բայց մենք այսքան ժամանակ չհասկացանք, որ դիվանագիտության հիմնական գործերից մեկը պետք է լինի հակառակորդի հակասությունների վրա խաղալը:

– Մենք երկար տարիներ կոմպլեմենտար քաղաքականություն ենք որդեգրել կամ ասում ենք, որ որդեգրել ենք Արևմուտքի և Ռուսաստանի հետ հարաբերություններում: Մենք չէի՞նք կարող նույն կոմպլեմենտարությունը կիրառել Իսրայել–Իրան կամ Իսրայել–արաբական աշխարհ հարաբերություններում:

– Իհարկե, կարելի էր: Գոնե պետք է փորձել: Պետք է կարողանալ խաղալ հակառակորդների հակասությունների վրա: Սա մի ուղղվածություն է: Մյուսը` կարողանալ օգտագործել երրորդ կողմի հնարավորությունները: Բերեմ կոնկրետ օրինակ: Ես հարց եմ տալիս` մենք չունենք հարաբերություններ Սաուդյան Արաբիայի և Պակիստանի հետ, արդյո՞ք որևէ բան այդ ուղղությամբ անում ենք: Մենք լավ հարաբերություններ ունենք Իրանի հետ: Իրանը փայլուն հարաբերություններ ունի Պակիստանի հետ: Չինաստանը փայլուն հարաբերություններ ունի Պակիստանի հետ: Պետք է օգտագործել այդ կապերը: Ճանապարհ միշտ էլ կա: Կարող ենք կիրառել նույն «մաքոքային դիվանագիտության» հնարավորությունները:

– Նեթանյահուն իր վերջին այցերը Ադրբեջան և նաև Ղազախստան, երկրներ, որոնք մեղմ ասած, այնքան էլ լավ տրամադրված չեն Հայաստանի նկատմամբ, անվանել է պատմական: Մենք ի՞նչ քայլեր ենք ձեռնարկում կամ կարող ենք ձեռնարկել` հակադրելու կամ մեղմելու այդ համագործակցության հետևանքները մեզ համար:

– Պետք է փնտրել ուղիներ: Մենք հսկայական համայնք ունենք ԱՄՆ–ում: Հրեական լոբբինգը ահավոր ուժեղ է այնտեղ: Ես գիտեմ հայ հայտնի դեմքեր, ովքեր շատ սերտ հարաբերություններ ունեն նրանց հետ: Պետք է փնտրել կապեր, ոչ թե «Արի տուն» խաղալ:

– Հայաստանում Իսրայելի դեսպան Էլիյահու Երուշալմին վերջին իր հարցազրույցում նշել է, որ Իսրայելի համար Եվրասիան կարևոր տարածաշրջան է և Եվրասիայի երկրների, այդ թվում` Հայաստանի հետ հարաբերությունների ամրապնդումը կարևոր է: Հայաստանի մասով այդ հարաբերությունների շրջանակը ո՞րը կարող է լինել:

– Իսկ չե՞ք մտածում, որ նույն Իսրայելի համար գուցե լինեն հարցեր, որոնց շուրջ կցանկանար Իրանի հետ գտնել շփման կետեր: Խաղալ է պետք:

– Ի դեպ, անդրադառնալով ԼՂ հարցին, դեսպանը նշել է, որ Իսրայելը կողմ է խաղաղության հաստատմանը, բայց հրաժարվել է մեկնաբանել Ադրբեջանին զենք վաճառելու փաստը:

– Դա դիվանագիտական հռետորաբանություն է: Պետք է կարողանալ կարդալ դիվանագիտական տեքստերը: Իսկ դա մի ամբողջ գիտություն է:

Արփի Սահակյան

loading...
Депутат в шелках и миллиардных долгах Данные ЦАМТО ошибочны- у Армении есть “Искандер” и “БУК” Министр обороны доложил президенту о старте новой программы социальной помощи семьям погибших или ставших инвалидами военнослужащих Карен Карапетян подчеркнул важность проектов, направленных на качественные изменения в сфере ИТТ Саакашвили уходит с поста губернатора Одесской области, виной тому – Порошенко Телеканал «Россия»: Россия и Армения ведут честную игру КРОУ склонна к снижению тарифа на электроэнергию Республиканская партия Армении не пойдет на кардинальные изменения во внешней или внутренней политике Виталий Баласанян назначен секретарем Совбеза НКР Для необеспеченных слоев населения тариф на газ составил 100 драмов Обновление ОДКБ идет на пользу Армении Президент потребовал постоянного внимания к регулированию дорожного движения "Газпром Армения" представила основные цели и факторы изменения газовых тарифов Азербайджан применил на линии соприкосновения гранатометы Армения – единственная в мире страна, где «воров в законе» не сажают – российская пресса «Газпром Армения» обратится в КРОУ по вопросу о пересмотре газовых тарифов Азербайджан более 55 раз нарушил режим перемирия Новая книга о Карсе и необходимости переосмыслить идею независимости Первопрестольный Эчмиадзин хотел бы видеть на престоле Константинопольского патриарха епископа Саака Машаляна Российские и сирийские ПВО выдворили турок из воздушного пространства Сирии Китайский М20 не может стать реальным конкурентом «Искандера»: его качество сомнительно Согласится ли Гагик Царукян возглавить новую партию? Новое кадровое назначение: главу ГСБПП Армена Айрапетяна сменит Ишхан Карапетян В приграничном Кохбе освящена новая церковь Сурб Григор Лусаворич Тема карабахского урегулирования уже давно не обсуждается в ходе встреч президентов (видео)
Сегодня За неделю За месяц
website by Sargssyan