Երևան, 15.Դեկտեմբեր.2017,
--
:
--
,
Նախորդ տարիներին լավագույն մարզչի ընտրությունները սխալ են եղել. Ռուբեն Հայրապետյան Վարչապետ Կարեն Կարապետյանի մասնակցությամբ Սյունիքի մարզում բացվեց «Մեղրի» ազատ տնտեսական գոտին Սերժ Սարգսյանը հրավիրել է Ազգային անվտանգության խորհրդի նիստ Հայաստանը 2018 թ. առաջին կեսին ԵՄ-ի հետ կսկսի վիզայի ազատականացման հարցի շուրջ երկխոսությունը ՀՀ Նախագահը ստորագրել է «ԵԱՏՄ մաքսային օրենսգրքի մասին» պայմանագիրը վավերացնելու մասին օրենքը ԱԺ-ում մեկնարկել են «Զինված ուժերի նկատմամբ խորհրդարանական վերահսկողություն» միջազգային սեմինարը. Ոողիղ Վահան Մովսիսյան. «Ունենք բազմաթիվ համայնքներ, որոնք տնտեսական զարգացման պոտենցիալ չունեն» «Վրիպակն» ու ՌԴ սահմանապահ զորամասը. ինչպե՞ս խմբագրվեց պաշտոնական հիմնավորումը «Որևէ քաղաքական ուժ Արտակ Զեյնալյանի հետ մրցող նախագահի թեկնածու չի կարող առաջադրել»

Ոչ թե պետք է պայքարել բնության դեմ, այլ պետք է հարմարվել բնությանը


Մեր հյուրն է` ՄԱԿ–ի կլիմայի փոփոխության շրջանակային կոնվենցիայի ազգային համակարգող Արամ Գաբրիելյանը

– Պարոն Գաբրիելյան, շատ մասնագետներ հայտարարում են, որ Հայկական լեռնաշխարհը կլիմայի կայունության գոտի է: Իրո՞ք այդպես է:

– Ընդհանրապես Հայկական լեռնաշխարհը կոչվում է լեռնային կղզի: Բանն այն է, որ ամբողջ լեռնաշխարհն իր կողքի տարածքներից մոտ 500 մետր բարձր է: Դրա համար էլ 19–րդ դարում գերմանացի գիտնական Էդուարդ Զյուսը, ուսումնասիրելով այն, անվանեց Լեռնային կղզի` լեռնային աշխարհի մեջ:

Իսկ ի՞նչ է նշանակում 500 մետր բարձր լինել: Մթնոլորտում ջերմաստիճանը յուրաքանչյուր 100 մետրի վրա նվազում է 0,6 աստիճանով: Ուստի, արդեն կարող ենք պատկերացնել, թե այս տարածքն իր միջին ջերմաստիճանով որքանով կարող է տարբեր լինել իր կողքի տարածքներից:

Այս իմաստով Հայկական լեռնաշխարհը նաև էկոհամակարգային կղզի է: Այսինքն` այլ էկոհամակարգ ունի: Այն իր չափազանց հարուստ տեսականիով աշխարհի ունիկալ տարածքներից մեկն է: Վայրի բնության պաշտպանության միջազգային կազմակերպությունը աշխարհը բաժանել է 200 գոտու: Իր կենսաբազմազանությամբ և հարստությամբ կովկասյան էկոռեգիոնը 6–րդն է: Ի դեպ, այդ առումով Կովկասն էլ Հայկական լեռնաշխարհից բավականին տարբերվում է:

– Իսկ մենք կարողանո՞ւմ ենք նորմալ պահպանել մեր ունեցած այդ էկոհամակարգը:

– Բնականաբար նորմալ չենք պահպանում: Եվ ամբողջ աշխարհը նորմալ չի պահպանում: Եվ ես չէի ասի, թե այդ առումով մեզ մոտ ավելի կատաստրոֆիկ է վիճակը, քան այլ տեղերում է:

Կլիմայի փոփոխության կոնվենցիայի շրջանակներում ես շատ եմ ճանապարհորդել տարբեր երկրներ ու տարածաշրջաններ: Աշխարհի` այս բնագավառի մարդկանց հետ, բնականաբար, ակտիվ շփումների մեջ ենք: Այլ երկրների համեմատությամբ մեզ մոտ վիճակն այդքան էլ վատ չէ: Եվ ամենակարևորը` մենք շանս ունենք այսօր այն փրկելու: Օրինակ, Եվրոպայում արդեն էկոհամակարգեր չկան, վերացրել են դրանք: Անգամ անտառի այն կտորները, որ տեսնում ենք, արհեստական անտառներ են:

Եվ երբ մեր երկիր են գալիս մասնագետները` էկոլոգները, տեսնելով մեր ունեցածը, մեզ ասում են, որ մենք մեր բնության «ղադրը» չգիտենք: Հաճախ իրենք են մեզ բացատրում, թե էկոհամակարգի առումով որքան բարձրարժեք է մեր երկիրը: Եվ որ այն պետք է պահպանել, պետք է փայփայել:

– Ձմռան շրջանում այս մառախուղը, որ կանգնում ու տևականորեն մնում է Երևանի, ընդհանրապես Արարատյան դաշտավայրի վրա, և՞ս պատահական չէ, դա՞ էլ է մեր բնության յուրահատկություններից:

– Այո, մառախուղը մշտապես եղել է մեզ մոտ: Նույնիսկ ժամանակին, երբ մենք ազգային հաղորդագրություն էինք պատրաստում, Մատենադարանի աշխատակից, պատմաբան–բանասեր Արտաշես Մարտիրոսյանը Մատենադարանից մի քանի նյութ տրամադրեց, ուր խոսվում էր Արարատյան գոգավորության ձմեռային մառախուղի մասին: Այնպես որ, դա ևս մեր բնության առանձնահատկություններից է:

– Իսկ բնության երևույթների դեմ պայքարում մարդը կարողանո՞ւմ է մեծ հաշվով հաջողության հասնել:

– Բնության դեմ ոչ թե պետք է պայքարել, այլ պետք է հարմարվել բնական երևույթներին: Կլիմայի փոփոխության կոնվենցիայում ևս այսպես է գրված: Մի օրինակ բերեմ` հիմա փորձում են պայքարել կարկտահարությունների դեմ: «Զենիթ» կոչվող համակարգերով կրակում են մթնոլորտ: Դրա միակ օգուտն այն է, որ վնաս չի տալիս:

Բայց կան կարկտահարության դեմ պայքարի նաև այլ միջոցներ: Եվ դրանք, միանշանակորեն, մի տեղ կարկտահարությունը կկանխեն, բայց մեկ այլ տեղ տեղումներ կառաջացնեն: Մի խոսքով` այդ միջոցները փոխում են տեղումների բաշխման ծավալները: Իսկ ո՞վ ասաց, որ մեկ այլ տեղ ավելի մեծ վնաս չեն տա, եթե այնտեղ տեղումները չլինեն, կամ էլ այնտեղ չեն վնասի, որտեղ տեղումները կգնան ու կթափվեն:

Եվ այսօր աշխարհն էլ է հասկացել, որ ոչ թե պետք է երևույթի վրա ազդել, այլ պետք է հարմարվել երևույթին այլ միջոցներով: Օրինակ` կարկտահարության դեպքում ցանցեր ներդնել, ապահովագրական համակարգեր ստեղծել և այլն:

Գոհար Սարդարյան

loading...
Նախորդ տարիներին լավագույն մարզչի ընտրությունները սխալ են եղել. Ռուբեն Հայրապետյան Բանակցություններ են տարվում Հայաստան-Չինաստան ուղիղ չվերթների հարցի վերաբերյալ. ԱԳ փոխնախարար Կիրո Մանոյանը առաջիկա տարում Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության կարգավորման հարցում լուրջ փոփոխություններ չի կանխատեսում Վարչապետ Կարեն Կարապետյանի մասնակցությամբ Սյունիքի մարզում բացվեց «Մեղրի» ազատ տնտեսական գոտին Սերժ Սարգսյանը հրավիրել է Ազգային անվտանգության խորհրդի նիստ Հայաստանը 2018 թ. առաջին կեսին ԵՄ-ի հետ կսկսի վիզայի ազատականացման հարցի շուրջ երկխոսությունը ՀՀ Նախագահը ստորագրել է «ԵԱՏՄ մաքսային օրենսգրքի մասին» պայմանագիրը վավերացնելու մասին օրենքը ԵՄ առաջնորդները համաձայնեցրել են զարգացման առաջնահերթությունները ԱԺ-ում մեկնարկել են «Զինված ուժերի նկատմամբ խորհրդարանական վերահսկողություն» միջազգային սեմինարը. Ոողիղ Օրենքի պահանջներին չհամապատասխանող ուսուցիչները կաշխատեն ևս տասը տարի Տավարի միսը շուրջ 20% թանկացել է Սամվել Խուդոյան. «Տոները կրճատելը սխալ է, առաջարկի մեջ լոգիկա չկա» Վահան Մովսիսյան. «Ունենք բազմաթիվ համայնքներ, որոնք տնտեսական զարգացման պոտենցիալ չունեն» Նոր Գեղիում որոշել են փոխել համայնքի անունը «Վրիպակն» ու ՌԴ սահմանապահ զորամասը. ինչպե՞ս խմբագրվեց պաշտոնական հիմնավորումը «Որևէ քաղաքական ուժ Արտակ Զեյնալյանի հետ մրցող նախագահի թեկնածու չի կարող առաջադրել» ԱԱԾ–ի հայտարարության հետքերով Ինչո՞ւ է Հռոմի պապն ուզում խմբագրել Աստծուն Կեղծ լուսանկարներով մարդասիրական օգնություն մուրացողը կապ ո՞ւնի աղանդի հետ «Հնարավոր չէ մի ձեռքով բանակցել, մյուսով կրակել»։ Սերժ Սարգսյանի հարցազրույցը «Արմենիա» հեռուստատեսությանը Թուրքիան Արևելյան Երուսաղեմում դեսպանատուն կբացի «Գրեմմի» մրցանակին առաջադրվելը Մանսուրյանի և Օրբելյանի ստեղծագործական նվաճումների ընդհանրացումն է Պուտինն անդրադարձել է ԵԱՏՄ-ում առկա չլուծված խնդիրներին
Այսօր Այս շաբաթ Այս ամիս
website by Sargssyan